అమరావతి రాజధాని (Amaravati Capital) ప్రాంతంలోని ఉండవల్లిలో(Undavalli) భూసేకరణ (Land Acquisition) వ్యవహారం తీవ్ర వివాదానికి దారితీసింది. ఒకవైపు భూసేకరణ చట్టబద్ధతపై కేసు ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టులో(Andhra Pradesh High Court) విచారణలో ఉండగానే, మరోవైపు అధికారులు రైతుల పొలాల్లోకి(Farmers’ Fields) బుల్డోజర్లతో (Bulldozers) వెళ్లి భూములను స్వాధీనం చేసుకునే ప్రయత్నం చేయడం తీవ్ర చర్చనీయాంశంగా మారింది. చంద్రబాబు ప్రభుత్వ (Chandrababu Government) తీరుపై రైతు కుటుంబాలు, ప్రజా సంఘాలు, ప్రతిపక్ష పార్టీలు తీవ్ర అభ్యంతరం వ్యక్తం చేస్తున్నాయి.
ఉండవల్లి భూసేకరణకు సంబంధించిన డబ్ల్యూపీ నంబర్ (WP Number) 17813/2026 ప్రస్తుతం హైకోర్టు పరిధిలో ఉంది. జనవరి 8న జారీ చేసిన భూసేకరణ నోటిఫికేషన్ను రైతులు కోర్టులో సవాలు చేశారు. అనంతరం జూన్ 3న విడుదలైన సెక్షన్ 19(1) నోటిఫికేషన్, జూన్ 6న జారీ చేసిన అవార్డు నోటీసులపైనా అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేశారు.
రైతుల తరఫు న్యాయవాదులు (Lawyers) కోర్టు ముందు పలు కీలక అంశాలను ప్రస్తావించారు. భూసేకరణకు అవసరమైన పరిపాలనా అనుమతులు లేవని, చట్టప్రకారం నిర్వహించాల్సిన ముందస్తు సర్వే జరగలేదని వాదించారు. అలాగే మార్కెట్ విలువను (Market Value) సవరించకుండా పరిహారం నిర్ణయించారని, పునరావాస చర్యలపై స్పష్టత లేదని కోర్టు దృష్టికి తీసుకెళ్లారు. ప్రాజెక్టు వ్యయం(Project Cost), పరిపాలనా అనుమతుల (Administrative Approvals) వివరాలు కూడా నోటిఫికేషన్లలో పొందుపరచలేదని పేర్కొన్నారు.
ఈ అంశాలు న్యాయపరంగా లోతైన పరిశీలన అవసరమని భావించిన హైకోర్టు, భూసేకరణ ప్రక్రియతో పాటు అవార్డు కూడా తుది తీర్పునకు లోబడి ఉంటుందని స్పష్టం చేసింది. ఇప్పటివరకు ఈ వ్యవహారంలో ప్రభుత్వానికి హైకోర్టు (High Court) ఎలాంటి తుది అనుమతి, క్లీన్చిట్ (Clean Chit) ఇవ్వలేదు. కేసు విచారణ ఇంకా కొనసాగుతోంది.
అయితే, తుది తీర్పు వెలువడకముందే, ప్రభుత్వం తరఫున అధికారులు పోలీసు బందోబస్తుతో రైతుల పొలాల్లోకి ప్రవేశించి పంటలను తొలగించే చర్యలు చేపట్టడం వివాదాస్పదంగా మారింది. ప్రభుత్వం ఇంకా కౌంటర్ అఫిడవిట్ కూడా దాఖలు చేయని దశలోనే భూసేకరణ ప్రక్రియను వేగవంతం చేయడం ఎందుకనే ప్రశ్నలు వినిపిస్తున్నాయి.
ఈ భూముల్లో చాలామంది సన్న, చిన్నకారు రైతులు (Small Farmers) వ్యవసాయం చేస్తున్నారు. కొద్ది ఎకరాల భూమిపైనే వారి కుటుంబాల జీవనం ఆధారపడి ఉంది. పిల్లల చదువులు(Children’s Education), కుటుంబ ఖర్చులు(Family Expenses), అప్పుల చెల్లింపులు (Loans Repayments) అన్నీ ఆ పంటపైనే ఆధారపడి ఉన్నాయని రైతులు చెబుతున్నారు. తమ అభ్యంతరాలు కోర్టు ముందున్నప్పటికీ, పంటలను ధ్వంసం చేస్తూ బుల్డోజర్లు నడపడం తమను తీవ్ర ఆందోళనకు గురిచేసిందని రైతు కుటుంబాలు వాపోతున్నాయి. భూమి కోల్పోతే జీవనాధారం ఏమవుతుందో ప్రభుత్వం చెప్పాలని వారు ప్రశ్నిస్తున్నారు.
ఉండవల్లి ఘటన ప్రజల్లో కూడా చర్చకు దారితీసింది. న్యాయస్థానంలో వివాదం కొనసాగుతున్న సమయంలో ఇలాంటి చర్యలు తీసుకోవడం సరైన విధానమా అనే ప్రశ్నలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. హైకోర్టు తుది తీర్పు రాకముందే చేపట్టిన చర్యలు రాజకీయంగా, న్యాయపరంగా మరింత చర్చకు దారితీసే అవకాశం కనిపిస్తోంది.
